leestijd

Smeer- en bereidingsvetten in de keuken

Ontdek de verschillende toepassingen van oliën en vetten in de keuken: van koude tot warme bereiding of van vast tot vloeibaar.

Smeer- en bereidingsvetten in de keuken

Harde en zachte of vloeibare vetten

Voedingsdeskundigen raden aan om het gebruik van vetten in het algemeen en van verzadigde vetzuren in het bijzonder te beperken. Te veel verzadigde vetzuren in de voeding kunnen het risico op hart- en vaatziekten verhogen. De verpakking en consistentie van bereidingsvet geeft dus een indicatie van de hoeveelheid verzadigde vetzuren: hoe harder het bereidingsvet, hoe meer verzadigde vetzuren. Grosso modo in dalende volgorde:

  • Boter;
  • bak- en braadproducten in een wikkel;
  • bak- en braadproducten verpakt in een vlootje;
  • olie en vloeibare bak- en braadproducten.

Bekijk steeds het etiket om zeker te zijn. Smeer- en bereidingsvetten met maximaal 30 % verzadigde vetzuren van de totale vetfractie en rijk aan onverzadigde vetzuren genieten de voorkeur. In de praktijk zijn dit vaak vloeibare margarines waarmee je kan koken en minarines die worden gebruikt als vetstof voor op de boterham.

Gebruik voor warme of koude bereiding?

Alle oliën komen in aanmerking voor koude bereidingen. Zodra oliën en vetten worden opgewarmd gaat hun kwaliteit echter achteruit (degradatie). De snelheid van het kwaliteitsverlies en de soort degradatieproducten die worden gevormd zijn afhankelijk van verschillende factoren.

In eerste instantie is het type vet of olie van belang. Het algemene principe is dat enkelvoudig onverzadigde vetzuren beter bestand zijn tegen hoge temperaturen dan meervoudig onverzadigde vetzuren. Voor warme bereidingen wordt daarom best gebruik gemaakt van oliën rijk aan EOV zoals arachide- en olijfolie. Ook frituurolie is geschikt voor warme bereidingen.

Bak- en braadproducten zijn speciaal ontwikkeld voor warme bereidingen en kunnen dus perfect worden gebruikt om te bakken, te braden en in gebak te verwerken. Let wel op, vetstoffen zoals halfvolle boter en minarines die 40 % vet of minder bevatten zijn niet geschikt om te bakken. Zij bevatten te veel water wat bij verwarming gevaarlijk kan opspatten.

Een tweede belangrijk aandachtspunt is de temperatuur. Hoe hoger de temperatuur, hoe sneller vetten degraderen. Wanneer een olie begint te roken is te temperatuur te hoog.

Oliën bewaren

Oliën zijn gevoelig voor daglicht. Bewaar ze op een donkere plaats en koop ze bij voorkeur in een ondoorzichtige fles.

Gerelateerde artikels

Voedingswaarde smeer- en bereidingsvetten

Naast energie leveren smeer- en bereidingsvetten ook essentiële vetzuren en vetoplosbare vitaminen. Lees hier meer over vetstoffen en hun voedingswaarden.

Is kokosolie gezond?

Er circuleren tegenstrijdige berichten over de gezondheidseffecten van kokosolie. Wat zegt de wetenschap over kokosolie? Dat lees je hier!

Aanbevelingen smeer- en bereidingsvetten

Een mespuntje smeervet per snede brood en een eetlepel bereidingsvet voor de warme maaltijd per persoon. Zo spring je zuinig om met vetstoffen.

OP DEZE PAGINA