leestijd

Aanbevelingen voor zuivel

Melk, yoghurt en kaas passen in een gezonde voeding. Hoe kan je er optimaal van de voedings- en gezondheidstroeven van zuivel genieten?

Er wordt algemeen aanbevolen om zo’n 3 melkproducten per dag te nemen. Melk kan worden afgewisseld met melkproducten zoals yoghurt, karnemelk en kaas. Halfvolle melkproducten zonder toegevoegde suiker of zoetstoffen en magere kaas krijgen de voorkeur.
Voor kinderen tot anderhalf jaar en mogelijk tot 3 jaar is een geschikte opvolgmelk of groeimelk aangewezen. Tot de leeftijd van 4 jaar is volle melk aan te raden.
Deze aanbeveling zal echter verder worden afgestemd met de ‘Food Based Dietary Guidelines’ die de Hoge Gezondheidsraad ontwikkelt tegen 2019.

Aanbevelingen zuivel

De hoeveelheid melk en zuivelproducten die wordt aanbevolen is gebaseerd op onze totale dagelijkse behoefte aan essentiële voedingsstoffen en niet enkel op basis van de calciumbehoefte.
Voor meer persoonlijk advies wordt aangeraden om door te verwijzen naar een erkende diëtist. Boter en room worden ook van melk gemaakt maar worden bij het geven van voedingsadvies niet als melkproducten beschouwd.

Kan een calciumpil melk vervangen?

Calciumsupplementen kunnen nuttig en in sommige gevallen nodig zijn om de calciumbehoefte te helpen dekken, maar ze kunnen melk en melkproducten niet volledig vervangen. Melkproducten leveren niet alleen veel calcium maar ook andere essentiële voedingsstoffen zoals hoogwaardige eiwitten, vitamine B2 en B12, fosfor, kalium en zink. Dankzij de unieke combinatie van voedingsstoffen in melk heeft zuivel mogelijk meer gunstige effecten op de botgezondheid dan een calciumsupplement.

Kan water melk vervangen?

Het calciumgehalte in water varieert sterk naargelang de streek of het merk, namelijk tussen 20 en (slechts voor enkele merken) 500 mg per liter (zie het etiket). Een glas (150 ml) melk levert ongeveer 180 mg calcium, een glas water (150 ml) tussen 4 en 90 mg calcium. Calciumrijk water drinken kan de calciumbehoefte helpen dekken maar het is moeilijk om alle benodigde calcium met water binnen te krijgen. In tegenstelling tot water leveren melk en melkproducten naast calcium bovendien nog veel andere essentiële voedingsstoffen die bijdragen tot een goede (bot)gezondheid.

Kunnen plantaardige dranken melk vervangen?

Volgens de richtlijnen van de voedingsdriehoek hebben enkel sojadranken die verrijkt zijn met calcium en vitaminen een vergelijkbare voedingswaarde als melk. Of hun impact op de gezondheid ook dezelfde is, is nog onzeker omdat de onderzoeksresultaten van de gezondheidsaspecten van melk niet zomaar kunnen worden doorgetrokken naar sojadranken (en omgekeerd). De melkmatrix kan hierin een rol spelen.
Andere plantaardige dranken, ook die verrijkt met calcium en vitaminen, kunnen zorgen voor variatie in de voeding maar kunnen melk als dusdanig niet volwaardig vervangen. Ze bevatten te weinig eiwitten en essentiële aminozuren.

Is rauwe melk beter dan melk uit de winkel?

Het is niet bewezen dat rauwe melk gezonder is dan melk uit de buurtwinkel of de supermarkt. De organoleptische kwaliteiten kunnen verschillen maar de voedingswaarde is vergelijkbaar.
Melk die wordt verkocht in de winkel is thermisch behandeld en dus veilig. Wie rauwe melk bij de boer koopt, moet deze voor gebruik zelf tot het kookpunt verhitten. Een hittehandeling is nodig om ziekmakende micro-organismen die in rauwe melk kunnen zitten te elimineren.
Wie rauwe melk niet kookt voor gebruik kan er ziek van worden door een voedselinfectie. Dat kan vooral bij risicogroepen zoals kleine kinderen, ouderen, zwangere vrouwen en mensen met een verlaagde immuniteit nare gevolgen hebben.

Referenties
  1. https://www.gezondleven.be/themas/voeding/voedingsdriehoek/melk (geraadpleegd 8 december 2018)
  2. https://www.gezondleven.be/themas/voeding/voedingsdriehoek/kaas (geraadpleegd 8 december 2018)
  3. https://www.gezondleven.be/themas/voeding (geraadpleegd 8 december 2018)
  4. Vlaams Instituut Gezond Leven (2017) Onderbouwing inhoudelijke visie voeding en gezondheid. Achtergronddocument bij vernieuwde richtlijnen en visuele voorstelling van de voedingsdriehoek. Laken (Brussel), Online: gezondleven.be
  5. De voedingsaanbevelingen voor België. Hoge Gezondheidsraad. Voedingsaanbevelingen voor België. Herziening 2016
  6. Wetenschappelijk comité van het FAVV. Evaluatie van de risico's en baten van de consumptie van rauwe koemelk en het effect van thermische behandeling van rauwe melk op deze risico’s en baten - http://www.favv.be/onzevoeding/melk/rauwemelk/

Gerelateerde artikels

Zuivel en gezondheid

Melk, yoghurt en kaas dragen bij tot een gezonde voeding voor een goede gezondheid. Wat is bewezen en wat vergt bijkomend onderzoek?

Melkproducten

Melkproducten bieden voordelen voor jong en oud. Melk, yoghurt en kaas hebben een unieke voedingswaarde en zijn veelzijdig.

OP DEZE PAGINA